De Catalaanse Troebelen 20 – een samenzwering van stilte tegen Catalonië

Interview van Gemma Aguilera met Alfred-Maurice De Zayas in El Món van 15 januari 2018 weergegeven deels in parafrase en vertaling en aangevuld met eigen commentaar, extra informatie en verwijzingen.

Alfred-Maurice De Zayas, de “onafhankelijke deskundige bij de Verenigde Naties voor de bevordering van een democratische en rechtvaardige internationale orde”, heeft de diplomatieke stilte rond de Catalaanse Kwestie nu al meerdere malen gehekeld (zie bijvoorbeeld Catalaanse Troebelen nrs. 5 en 16). De Catalaanse Troebelen verdienen de aandacht van de EU en de VN, zoals reeds maanden lang al duidelijk is, maar krijgen die niet. Toch zijn de twee organisaties van natiestaten – en daarmee ook hun afzonderlijke leden – krachtens hun eigen verklaringen en grondvesten verplicht om zich in te spannen voor de handhaving van internationaal recht.

Dat de Catalanen “internationale solidariteit zijn ontzegd” bij het verklaren van de onafhankelijkheid op 27 oktober 2017 beschouwt De Zayas als “afwijkend” (“aberrant”, dus als een “aberratie”, als een “dwaling”).  Hij acht het, met een juridisch verantwoord understatement, “problematisch” dat Spanje nu al maanden lang vier prominente Catalaanse politici gevangen houdt om veronderstelde misdrijven die essentieel “politiek” zijn, “omdat er niets méér politiek is dan de vreedzame verdediging van de eigen cultuur en identiteit en het recht op de vrije zelfbeschikking”. Hij wijst op de geldigheid van het 1e artikel van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten en het Internationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten (noot 1), die beide bekrachtigd zijn door Spanje, volgens welke het recht op zelfbeschikking een recht is dat in geen geval kan worden ingetrokken (of ontzegd). “Het is heel relevant,” stelt De Zayas, want “het is een recht dat prevaleert boven andere rechten. Ik verwijs naar artikel 96 van de Spaanse grondwet, waarin voorrang wordt gegeven aan het internationale recht boven het nationale recht [noot 2]. Zoals bekend is in Madrid, moeten de wetten en de grondwet worden geïnterpreteerd in het licht van het internationale recht.” (interview van Gemma Aguilera met Alfred De Zayas in El Món van 15 januari 2018; mogelijk is ook nog van toepassing de Helsinki Final Act van 1975 en de verklaringen van de International Law Commission in 1988, waarvoor zie, met verwijzingen, Malcolm N. Shaw, International Law, Eighth Edition, Cambridge University Press: Cambridge & New York 2017, 224). De Zayas stelt dat de territoriale integriteit van Spanje niet zonder meer prevaleert boven het recht van afscheiding (voor de ontwikkelingsgeschiedenis van de moeilijke relatie tussen het recht van afscheiding, dat als uiterste consequentie kan volgen uit de gelding van het recht op externe zelfbeschikking, en het recht van de bescherming van de territoriale integriteit van de staat die er door wordt geschat, zie Jörg Fisch, The Right of Self-Determination of Peoples. The Domestication of an Illusion, translated by Anita Mage, Cambridge University Press: Cambridge and New York [2010] 2016).

Hier merk ik bij op dat het politiek overwegen daarvan, het streven ernaar, volgens het huidige Constitutionele Hof van Spanje nu een aanklacht van “seditie” of “rebellie” oplevert die waarop een maximum straf van 30 jaar staat (zie Catalaanse Troebelen nr. 15). Dertig jaar! Even ter contrast: tegen plegers van een brutale woningroofmoord  in Rotterdam is tien jaar gevangenisstraf geëist (en vanwege  het “Prisoner’s Dilemma” is dat gereduceerd tot vier jaar staf); een andere huisroofmoordenaar kreeg er daarentegen 12 terwijl er 6 jaar was geëist. Ik weet het: het is niet aan ons burgers om te twijfelen aan de wijsheid van de rechter. Maar toch: de eis van 30 jaar gevangenisstraf voor een geweldloos politiek streven dat door internationale verdragen is toegestaan?!! Ik zou zeggen: laat dit schandelijk gebrek aan proportie maar even goed inzinken. Dit is de eis die de politieke gevangenen van Spanje nu boven het hoofd hangt. Deze mensen zitten al twee manden vast, in gevangenissen ver weg van hun woonplaats, en ze mogen ook niet op borgtocht vrijkomen ook al kan géén van hen beschuldigd worden van geweldsdelicten. Dezelfde straf hangt ook boven het hoofd van de regeringsleden die om tactische redenen zijn uitgeweken naar Brussel om daar voor de internationale gemeenschap (inzonderlijk de EU) hun pleit verder te helpen. En niet te vergeten boven de hoofden van de vele honderden burgemeesters en schooldirecteuren die op 1 october hebben meegewerkt aan het houden van het zogenaamd “illegale” referendum. Nee, dit is geen klein bier.

De VN en de EU hebben volgens De Zayas de verplichting om het politieke gevangenschap in Spanje te veroordelen (“Comparteixo aquest sentiment, és obligació de l’ONU i de la UE condemnar una situació en què persones són detingudes i empresonades per accions de naturalesa estrictament política.”). “Ongelukkigerwijs heeft Spanje politieke gevangenen en zwijgen de EU en de VN er gewoon over. En het zijn politieke gevangenen omdat ze worden beschuldigd van het verdedigen van een politiek recht zonder ook maar enige [“cap”] gewelddadige actie te hebben gepleegd of ook maar iets te hebben gesaboteerd. Laten we het geval van Spanje en Catalonië  eens vergelijken met andere landen waar er demonstraties zijn die zeer gewelddadig zijn, waarbij allerlei soorten vuurwapens worden gebruikt. Welnu, de Spaanse staat, die als lid van de EU een democratische staat is, wil de vreedzame manifestaties van Catalanen gelijkstellen aan situaties van extreem geweld, en dit is zeer ernstig. Om precies te zijn: wat we in Catalonië hebben gezien, is juist een sterke, vreedzame discipline van de Catalanisten, die aandringen op dialoog met de centrale overheid. Er is niets legitiemer dan het eisen van deze dialoog.”

De Zayas “vergeet” hier dan nog bij te vermelden dat er ter belemmering van het zogesteld “illegaal” gehouden referendum van 1 october juist heel veel geweld is gebruikt door de Militaire en Nationale politiediensten (waarvoor, zie Catalaanse Troebelen 10A). Vanaf de gebeurtenissen van 1 october zelf hebben de pro-Spaanse media en de Spaanse autoriteiten alles op alles gezet om deze staatsmisdrijven te verdoezelen en in plaats daarvan aannemelijk te maken dat de geweldplegers op die dag juist Catalanen waren: leden van de Catalaanse regiopolitie zouden hun collega’s van de nationale politiediensten hebben geïntimideerd en in het nauw gebracht, terwijl op andere plaatsen betogers dat ook zouden hebben gedaan. En inderdaad zijn er filmpjes opgedoken waarop we, behalve wat getrek en geduw, twee keer zien dat een betoger een gehelmde en gepanserde politiefunctionaris schopt (wat natuurlijk misdadig is) en een keer dat er een stoel wordt gegooid naar de eerste politieman die door de gebroken ruiten van een stembureau naar binnen stormt (zie ook Catalaanse Troebelen 10B). Nogmaals, daartegenover staan de tientallen video’s die we hebben kunnen zien van burgers die met geweld door de politiemensen uit de rijen voor de stembussen zijn geplukt. Er zijn die dag meer dan 1000 mensen naar de eerste hulp of de huisartsenpost gegaan voor de behandeling van hun wonden. Dit is allemaal nog steeds heel belangrijk want de Spaanse autoriteiten doen er nu álles aan om de Catalaanse onafhankelijkheidsbeweging van de kwalificatie “vreedzaam” te beroven juist vanwege de mogelijke implicaties voor de toepassing van het internationaal recht (zie mijn “Een oude duivel met een nieuwe opdracht” van 10 Januari 2018 helemaal onderaan in de Catalaanse Troebelen 19).

Er staat volgens De Zayas ook veel op het spel voor de EU. “Als de EU, vanwege geopolitieke belangen en niet in het belang van de mensenrechten, weigert op te treden tegen deze dwaling [“aberraciò”] gepleegd door de regering van Spanje, verliest zij haar geloofwaardigheid wordt het Europese project erdoor aangetast. En hetzelfde geldt voor de VN. In mijn beperkte rol als VN-zaakgelastigde voor de democratische en rechtvaardige internationale orde [“mandatari de l’ONU sobre l’ordre internacional democràtic i equitatiu”], heb ik heel duidelijk gemaakt dat Catalonië het recht heeft op zelfbeschikking en dat Spanje verplicht is om dit recht te respecteren. Het is een recht dat bij de bevolkingen [“pobles”] hoort en dat geen beperking kent. En het is onjuist dat het beperkt zou zijn tot bevolkingen [“pobles”] die voorheen koloniën zijn geweest.” (alle citaten van De Zayas nog steeds uit voornoemd interview; voor de verwerping van de beperking tot de-kolonisatie, zie ook Malcolm N. Shaw, International Law, Eighth Edition, Cambridge University Press: Cambridge & New York 2017, 223-226).

De interviewer vraagt dan of de EU en de VN nu juist niet de prioriteit moeten geven aan het recht van territoriale integriteit. “Overduidelijk niet!”, antwoordt De Zayas.”Het internationaal recht stelt dat Staat A geen inbreuk mag maken op de territoriale integriteit van Staat B; maar zowel Staat A als Staat B hebben de verplichting om de vrije zelfbeschikking van alle bevolkingen [“pobles”] die in hun territorium leven te respecteren. De vrije zelfbeschikking kan niet op een restrictieve manier worden geïnterpreteerd. De internationale wetgeving is er volkomen duidelijk over en moet zonder enige nuancering worden toegepast in het geval van Catalonië.” Maar het gebeurt tot nu toe dus niet. Zoals De Zayas opmerkt, de hele situatie wijkt weliswaar af van de norm die het internationaal recht stelt, maar het is helaas heel gebruikelijk dat regeringen ongestraft wegkomen met schendingen in internationale relaties en internationaal recht. (“És una situació absolutament aberrant, però la impunitat en les relacions internacionals i el dret és molt habitual i coneguda.”, zoals nog steeds geciteerd uit voornoemd artikel in El Món). 

En dan komen we wat mij betreft echt tot de kern van de zaak die tot dusver alle commentatoren en journalisten in Nederland lijkt te zijn ontgaan. De interviewster vraagt of de EU de lidstaten niet zou moeten dwingen om zich te houden aan de verdragen. De Zayas: “Het is duidelijk dat er een samenzwering van stilte is tegen Catalonië door Brussel en de VN, een stilte die oorverdovend is. [“És evident que hi ha una conspiració de silenci contra Catalunya per part de Brussel·les i de l’ONU, el silenci dels quals és ensordidor.”] En het is ook duidelijk dat de staten het internationaal recht selectief toepassen, à la carte. Hoe kan Europa Spanje vragen om de onafhankelijkheid van Kosovo te erkennen, en tegelijkertijd ook ontkennen dat de Catalanen naar onafhankelijkheid kunnen streven? Het is een spectaculaire inconsistentie die de democratische solvabiliteit van de EU in twijfel trekt. [“És una incoherència espectacular que posa en qüestió la solvència democràtica de la UE.”] Als dit principe wordt toegepast in Kosovo, of ook in Slovenië of Kroatië, waar de lidstaten van Europa de unilaterale onafhankelijkheidsverklaring van deze volkeren onmiddellijk erkennen, waarom willen ze dan niet de onafhankelijksverklaring [“DUI”] van Catalonië erkennen? Ik ga me er niet over uitlaten of ik wil dat Catalonië onafhankelijk wordt of niet, maar wat ik wél wil is dat de Catalanen dat kunnen beslissen. Altijd op een vreedzame manier, zoals de Catalanen dat hebben gedaan, want ze willen geen geweld, maar dialoog.”

Dan is het de vraag of de Catalanen nog wel reden hebben om te vertrouwen in de EU, de VN en het internationaal recht dat deze verdragsorganisaties beweren te dienen. “Zowel de VN als de EU hebben aan geloofwaardigheid ingeboet vanwege hun gebrek aan consistentie. Dat is gewoon een feit. Maar ja, helaas, welke andere opties hebben de Catalanen? Het is een aberratie [lees volgens mij: “dwaling”] dat ze geen internationale solidariteit hebben gekregen toen ze de stap hebben gezet om hun recht op zelfbeschikking te doen gelden. Maar als ze nu volharden, en als andere volkeren die streven naar zelfbeschikking, zoals die van Corsica of de Veneto, ook aanhouden, zal de weg vlakker zijn. Wat echt triest is, is dat Spanje geweld gebruikt om de uitoefening van een zo fundamenteel recht als dat van de zelfbeschikking te voorkomen en dat het daarover elke dialoog weigert. Helaas zien de Catalanen nu onder ogen dat ze van de Europeanen, om allerlei geopolitieke en economische redenen, geen enkele internationale solidariteit krijgen. Het is schandalig maar toch waar: dit is wat er gebeurd is en er moet nu gehandeld worden met realiteitszin, met de nodige voorzichtigheid en altijd zonder geweld. De Catalanen moeten hoe dan ook altijd hun toevlucht blijven zoeken tot het internationaal recht.”

Tenslotte vraagt Gemma Aguilera naar de mogelijkheden van Puigdemont, de president van de Generalitat, en zijn vier legitieme raadsleden, die nu in ballingschap zijn en nog vervolgd worden door de Spaanse justitie, om hun politieke rechten gerespecteerd te krijgen. Per slot van rekening kunnen ze ondanks hun verkiezing tot parlementariërs niet zonder risico naar Barcelona komen. “Het is evident dat er een overtreding is van artikel 25 van het Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten [zie noot 3], en deze schending kan ook ook nog als klacht bij het Mensenrechtencomité van de Verenigde Naties worden ingediend. Maar zelfs als een persoon een gunstig besluit van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft, moet er de politieke wil zijn om dit besluit ook uit te voeren. Het is betreurenswaardig dat er veel van zulke beslissingen zijn die toch niet zijn geïmplementeerd. Maar ik dring aan: het belangrijkste voor Catalonië is om te volharden op de vreedzame weg van de dialoog en de internationale legaliteit.”

Noot 1.
Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, New York, 16-12-1966. Geldend van 11-03-1979 t/m heden. Deel 1 Artikel 1. “Alle volken bezitten het zelfbeschikkingsrecht. Uit hoofde van dit recht bepalen zij in alle vrijheid hun politieke status en streven zij vrijelijk hun economische, sociale en culturele ontwikkeling na.” En hetInternationaal Verdrag inzake economische, sociale en culturele rechten, New York, 16-12-1966. Geldend van 11-03-1979 t/m heden. Deel 1, Artikel 1. “Alle volken bezitten zelfbeschikkingsrecht. Uit hoofde van dit recht bepalen zij in alle vrijheid hun politieke status en streven zij vrijelijk hun economische, sociale en culturele ontwikkeling na.” Inderdaad zijn deze teksten aan elkaar gelijk. Dat geldt ook voor hun preambule:

“De Staten die partij zijn bij dit Verdrag,
Overwegende, dat, overeenkomstig de in het Handvest der Verenigde Naties verkondigde beginselen, erkenning van de inherente waardigheid en van de gelijke en onvervreemdbare rechten van alle leden van de mensengemeenschap grondslag is voor de vrijheid, gerechtigheid en vrede in de wereld,
Erkennende, dat deze rechten voortvloeien uit de inherente waardigheid van de menselijke persoon,
Erkennende, dat, overeenkomstig de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, het ideaal van de vrije mens, vrij van vrees en gebrek, slechts kan worden verwezenlijkt indien er omstandigheden worden geschapen, waarin een ieder zijn economische, sociale en culturele rechten, alsmede zijn burgerrechten en zijn politieke rechten kan uitoefenen,
Overwegende, dat, krachtens het Handvest der Verenigde Naties, de Staten verplicht zijn de universele eerbied voor en de inachtneming van de rechten en vrijheden van de mens te bevorderen,
Zich ervan bewust dat op de individuele mens, uit hoofde van de plichten die hij heeft tegenover anderen en tegenover de gemeenschap waartoe hij behoort, de verantwoordelijkheid rust te streven naar bevordering en inachtneming van de in dit Verdrag erkende rechten,
Zijn overeengekomen als volgt: [en dan deel 1 artikel 1]”

Voor de staten die deze convenanten hebben ondertekend is dit recht op zelfbeschikking een mensenrecht met universele geldigheid en het is niet niet toevallig dat het een prominente plaats heeft gekregen, op nummer 1 en in beide convenanten van 1966 met precies dezelfde woorden: “From its preeminent position it follows that the enjoyment of the right of self-determination (it must be added by a “people”) is the prerequisite for the enjoyment of all other human rights. Without the right of self-determination there can be no human rights” (Jörg Fisch, The Right of Self-Determination of Peoples. The Domestication of an Illusion, translated by Anita Mage, Cambridge University Press: Cambridge and New York [2010] 2016, 9-10).

Noot 2. Artikel 96 van de Spaanse Grondwet.
Artículo 96
1. Los tratados internacionales válidamente celebrados, una vez publicados oficialmente en España, formarán parte del ordenamiento interno. Sus disposiciones sólo podrán ser derogadas, modificadas o suspendidas en la forma prevista en los propios tratados o de acuerdo con las normas generales del Derecho internacional.
2. Para la denuncia de los tratados y convenios internacionales se utilizará el mismo procedimiento previsto para su aprobación en el artículo 94.

In een Engelse vertaling geleverd door het Spaanse Congres van Afgevaardigden (El Congreso de los Deputados); voor de eventuele belangstellende is er ook een Franstalige versie.
Section 96
1. Validly concluded international treaties, once officially published in Spain, shall be part of the internal legal system. Their provisions may only be repealed, amended or suspended in the manner provided for in the treaties themselves or in accordance with the general rules of international law.
2. The procedure provided for in section 94 for entering into international treaties and agreements shall be used for denouncing them.

Noot 3.
Internationaal Verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, New York, 16-12-1966. Geldend van 11-03-1979 t/m heden. Artikel 25
Elke burger heeft het recht en dient in de gelegenheid te worden gesteld, zonder dat het onderscheid bedoeld in artikel 2 wordt gemaakt en zonder onredelijke beperkingen:

  • (a) deel te nemen aan de behandeling van openbare aangelegenheden, hetzij rechtstreeks of door middel van vrijelijk gekozen vertegenwoordigers;

  • (b) te stemmen en gekozen te worden door middel van betrouwbare periodieke verkiezingen die gehouden worden krachtens algemeen en gelijkwaardig kiesrecht en bij geheime stemming, waardoor het vrijelijk tot uitdrukking brengen van de wil van de kiezers wordt verzekerd;

  • (c) op algemene voet van gelijkheid te worden toegelaten tot de overheidsdiensten van zijn land.

De Catalaanse Troebelen 19 – de krachtens artikel 155 geforceerde herkansingsverkiezingen

Hieronder staan mij eigen Facebook stukken over de Catalaanse Troebelen van 5 december 2017 tot en met 10 januari 2018. Zet zijn hier niet bijeen gezet uit ijdelheid maar voor toekomstige referentie doeleinden – op Facebook kan ik immers maar moeilijk oudere teksten terugvinden.

Spaans gerecht trekt aanhoudingsbevel tegen Puigdemont in  (5 december 2017)
Het Spaanse Hooggerechtshof heeft het internationale aanhoudingsmandaat tegen de afgezette Catalaanse minister-president Carles Puigdemont ingetrokken (STANDAARD.BE). Nu het duidelijk is dat ze Puigdemont en de zijnen niet snel overgedragen krijgen door de Belgische rechter, kunnen ze hen beter vrijwillig in een hinderlaag op Catalaanse bodem laten lopen? Of ben ik te cynisch? Het is waarschijnlijk tekenend dat, nu het internationale is ingetrokken, het Spaanse aanhoudingsbevel uitdrukkelijk van kracht blijft (http://www.lavanguardia.com/…/supremo-retira-euroorden-puig…) Het lijkt er dus op dat ze hem naar Catalunya terug willen lokken. Misschien kan Puigdemont beter in Brussel doorgaan met de verkiezingscampagne….
Reactie van Feliz Coll: “Ik lees nu in La Vanguardia dat het spaanse bevel wel is gehandhaafd. Dit betekent dat hij bij thuiskomst zal worden aangehouden. […] Als motivatie wordt aangevoerd dat, mocht de Belgische rechter besluiten tot uitlevering, hij/zij ook de gronden voor uitlevering benoemt. Deze rechter zal aldus bepalen voor welke delicten hij in Spanje kan worden vervolgd. Dus, als de Belgische rechter zegt dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan belangenverstrengeling, en niet aan seditie, dan kan de Spaanse rechter hem niet veroordelen voor seditie. Het kan natuurlijk niet zo zijn dat de Belgische rechter bepaalt waarover de Spaanse rechter kan oordelen. Typisch.”
Mijn reactie: Ze willen optimaal van hun wraak genieten dus. Hetzelfde lees je ook in El País inderdaad: de Spaanse justitie wil persé de aanklacht van rebellie handhaven (“Llarena quiere evitar que la Justicia belga limite los delitos por los que pueden ser enjuiciados”). Er zit geen vriendelijke gedachte achter.

Tienduizenden Catalanen reizen duizend+ kilometer om te betogen in Europa (7 december 2017)
45.000 Catalanen zijn vandaag in Brussel samengekomen voor een massabetoging. Ze protesteren er tegen de afzetting en opsluiting van hun ministers en leiders… (DEMORGEN.BE)

Opmerkelijk. Met zoveel aanbiedingen voor een gratis hoortest kan dit geluid toch niet langer op dovemansoren vallen?

Zie ook VRT.BE. De eerste reactie van een EU prominent is hoe dan ook weer teleurstellend – hoewel we eerst een blijk van sympathie horen voor de positieve atmosfeer, volgt meteen de overweging dat het allemaal toch wegvalt tegen eerdere demonstraties van de tegenstrevers en tenslotte komt de opmerking dat men zich beter kan inspannen om de Spaanse grondwet te veranderen. Kortom, tot die tijd kunnen we stoppen met politiek bedrijven en ons tevreden stellen met de legalistische starheid waar de PP zich achter verschuilt.
“Frans Timmermans, vicevoorzitter van de Europese Commissie, heeft “de positieve atmosfeer” van de Catalaanse betoging in Brussel begroet, maar de manifestatie doet de Commissie niet van standpunt veranderen. “Ik heb al die mensen gezien, in een positieve atmosfeer, zeer vastberaden. Het moet ons steeds aangaan indien onze burgers de nood voelen om de straat op te gaan om hun mening te geven”, zo reageerde Timmermans tijdens een persconferentie. De Nederlander wees er wel op dat ook de tegenstanders van een Catalaanse onafhankelijkheid al massaal op straat zijn gekomen. “Dit is geen protest in één richting.”
In welke andere richting zou dit wijzen, deze enorme prestatie om tienduizenden mensen op één plek bijeen te krijgen, zo’n duizend kilometer van huis, in het snertweer? Er zullen vast wat Spaanse expats uit Brussel voor pleiten voor españolisatie van Catalunya, maar in al deze beelden zie ik alleen maar estelladas! Maar kennelijk bedoelde hij dat er in de afgelopen maanden ook unionisten in Spanje de straat op zijn gegaan (https://nl.metrotime.be/…/europese-commissie-begroet…). Die hebben we inderdaad ook gezien. Mooie types zaten ertussen….
Timmermans herhaalde dat voor de Europese Commissie het respect voor de rechtsstaat voorop staat. “Als u niet akkoord gaat met de wet, dan moet u zich organiseren om de wet of grondwet te veranderen. Wat in een rechtsstaat niet is toegestaan, is simpelweg de wet negeren”, zo verwees hij naar de annulering van de Catalaanse onafhankelijkheidsverklaring door het Spaanse grondwettelijk hof. (https://nl.metrotime.be/…/europese-commissie-begroet…/). 

De Estelada op een Belgische politiewagen  (9 december 2017)

Hebben de PP-ers ook eens last met de politie, haha! De Catalaanse onafhankelijkheidsvlag was zichtbaar geplaatst op een Brusselse politiewagen tijdens de fantastische dag van de Catalaanse Republiek in de hoofdstad van Europa. De Spaanse regeringspartij tekent nu protest aan.

http://www.elperiodico.cat/…/pp-denuncia-policia-belga-este…

De Spaanse regering laat steeds de rechters het vuile politieke werk opknappen. Zo hebben ze, in die geest van legalistisch schrikbewind, net nog geprobeerd de Europese Commissie ertoe te bewegen de onderlinge uitleveringsprocedures te hervormen. De achtergrond is deze. Spanje kreeg Puigdemont niet door Belgische rechters overgedragen op grond van de aanklacht van rebellie – het zwaarste dat ze hem en de zijnen ten laste hopen te kunnen leggen – omdat die misdaad niet ook in België op gelijke wijze bestaat; had de overdracht toch plaatsgehad op grond van een van de secundaire aanklachten, dan was de Spaanse rechter gedwongen geweest alleen die aanklachten te gebruiken. Dan zou die van rebellie zijn komen te vervallen. Dus hebben ze het Europese aanhoudingsbevel ingetrokken. Nu hebben ze, volgens aangehecht bericht, dus kennelijk geprobeerd de EU regels zo veranderd te krijgen dat men voor een reeks aan misdaden (waaronder tien-tegen-een die van rebellie) snel en automatisch uitgeleverd (overgedragen) kan worden. Gelukkig heeft het de Europese Commissie behaagd dit verzoek te weigeren. Maar je ziet het, keer op keer probeert de Spaanse politiek de rechterlijke macht te “sturen”.

http://www.catalannews.com/…/brussels-rules-out-european-ar…


De Estelada op een Belgische politiewagen – vervolg (10 december 2017)

De kwestie van de Estelada op de Belgische politiewagen heeft weer een typisch PP staartje gekregen: “Pilar Ayuso Gonzalez, een Europees parlementslid die in Spanje lid is van de Partido Popular van premier Mariano Rajoy, noemt Belgisch minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) een ‘neofascist’. Dat doet ze op Twitter nadat foto’s zijn opgedoken van een Brusselse politiewagen die getooid is met een Catalaanse vlag.” http://www.standaard.be/cnt/dmf20171209_03234358

Weer een tirade, sorry, maar het moet kennelijk.

De komende weken mogen we verwachten dat er royaal met zand zal worden gestrooid door de Spaanse politici en de door hen gedomineerde (geïntimideerde) Spaanse media; dat zand moet in de ogen van alle andere Europeanen tot blindheid leiden of tenminste wazigheid. Zo kunnen de aankomende verkiezingen worden beïnvloed (doordat Catalanen worden verward of geïntimideerd) terwijl de publieke opinie in andere Europese landen ook gericht zal blijven op de wens om de status quo te handhaven. De strategie is zo oud als de politiek van de Griekse stadstaten en de stad Rome en lange tijd bijna de standaard geweest in Italiaanse politiek. Naarmate de Spaanse regeringspartij in toenemende mate wordt beticht van “fascistische” reflexen, gaan hun prominenten van het tweede echelon lukraak hun tegenstanders van hetzelfde beschuldigen. Mystificeren heet dat. Op het laatst kan niemand het meer volgen en lijkt alles onzin te zijn geworden. Inclusief de oorspronkelijke beschuldigingen zodat de status quo effectief is verdedigd. En de andere nationale staten van Europa komt het allemaal goed van pas. Over Catalonië wordt niet gesproken.

Timmermans zat vanmiddag bij Buitenhof waar een ijdele fossiel van een televisiejournalist hem bevroeg over een hele reeks van “belangrijke” onderwerpen aangaande Europa. Geen woord is gewijd aan Catalonië. Timmermans heeft alleen een snauw gegeven aan al die nationalisten die opeens overal hun eigen “gouden Eeuw” aan het idealiseren zijn in de veronderstelling dat ze die op hun eigen houtje zouden kunnen herscheppen zodra ze andere Europeanen verlost zouden zijn. Die snauw lijkt eerlijk gezegd eerder te slaan op Nederlanders, met hun wij-wij-wij mentaliteit, die, geprojecteerd op een VOC verleden en gevierd met onaantastbare tradities als die van Zwarte Piet, zo langzamerhand ontaardt in een enge vorm van xenofoob nationalisme. De Catalanisten, daarentegen, zijn nadrukkelijk pro-Europees – tenminste, tenzij Juncker’s kliek ook hun vertrouwen onherstelbaar zal hebben geschonden.

Geen woord dus over Catalonië. Terwijl de sleutelwoorden “democratie”, “vrijheid” en “solidariteit” waren. Maar de EU is alleen maar geïnteresseerd in solidariteit met de nationale staten die per slot van rekening de leden van de club zijn. (En daarmee staan ze, ironisch genoeg, zij aan zij met de kampioen van de Nationale Staat, Thierry Baudet). Bij de EU zijn ze kennelijk stoer genoeg om, bijvoorbeeld, Oost-Europese lidstaten “aan te pakken” om ze te dwingen hun quota aan asielzoekers op te nemen. Ze zijn ook stoer genoeg om de landen waar vluchtelingen massaal op bootjes vanaf de Libische kust aankomen te dwingen zich netjes te houden aan de letter van het verdrag van Dublin. Lekker legalistisch: het eerste bootje met Afrikanen moet op Ameland nog aanlanden. Maar de EU is doof en blind voor de grieven van de Catalanen, over het politie(k)geweld, de hardnekkige weigering om tegemoet te komen aan de vervulling van intern zelfbeschikkingsrecht, de vervolging van Catalaanse politici, de intimidatie van de pers en de toepassing van censuur, de verkrachting van de democratie etc. etc.

Dat zouden interne kwesties zijn volgens, bijvoorbeeld, Mark Rutte. Als historicus zou je van hem, en van al die dwepende aanhangers van de canon van vaderlandse geschiedenis, toch meer begrip verwachten voor burgerlijk verzet tegen een Spaanse overheersing. Maar de onverschilligheid en onwetendheid komt iedereen die belang heeft bij de handhaving van de status quo goed uit. Van de kampioenen van de Nationale Staat kunnen we dat verwachten. Maar van de politieke tegenstanders van de Europese volkspartij (waar ook het CDA in zit, samen met de CDU van Merkel, Forza Italia van Tajani en de CSV, Juncker’s eigen partij in micro-staat Luxemburg) mogen we toch meer verwachten. Niemand heeft er zin in. En onze eigen televisiejournalisten hebben er eenvoudigweg geen benul van. De luis in de pels? Die is chemisch weg gereinigd!


Cultuurroof: de resten van de Aragonese Kroon (11 december 2017)

Cultuurroof.

Vannacht hebben de Guardia Civil en de Mossos d’Esquadra de omgeving van het diocese museum van de Catalaanse stad Lleida afgesloten. Tientallen busjes van de Guardia Civil zijn gearriveerd om uit dat museum 44 historische kunstwerken weg te halen krachtens artikel 155 (waarmee de autonomie van de regio is opgeschort). Het gaat om onder meer de rijk gedecoreerde grafkisten, afkomstig van het klooster Sixena (Cat.) / Sijena of Sigena (Cast.), van de koningen van Aragon. Dat was de Kroon onder welke de Catalanen eeuwenlang hun onafhankelijkheid hebben genoten. Hier wordt weer hard op de Catalaanse ziel getrapt. Deze brutale diefstal is een ontkenning van het Catalaanse eigenaarschap van hun cultuurhistorische verleden.

Ik merk hier bij op, gelet op de televisiebeelden live op TV3, dat het transport lijkt te gebeuren niet op een manier die past bij museale stukken – veel beschilderd houtwerk – maar eerder op de manier van de doodgewone verhuizers (want snel, met grote rollen verpakkingsmateriaal). De stukken worden, zeg maar, als het ware met paardendekens in een politiebusje geduwd. De conservatieve cultuurrovers van Spanje zijn ook nog eens slechte conservators.

Update 09:40u. Het is duidelijk dat de Mossos d’Esquadra, de eigen Catalaanse politie, gezien moet worden als medeplichtig aan deze daad want zij moeten het cordon van dranghekken bemannen tegenover de toegestroomde stadsbevolking terwijl de Guardies Civiles de werken afvoeren. Het is allemaal politiek. Alles gebeurt krachtens een besluit van de Spaanse minister van Cultuur, Íñigo Méndez de Vigo, ongeveer een week geleden. Die heeft het besluit gebaseerd op een uitspraak (“provicional”) van een rechter in Huesca (Aragon) vorige week terwijl echter daarmee de procedure niet volgens alle betrokkenen was voltooid. Hoopt men in Madrid dat het nu tot gewelddadigheden komt tijdens de verkiezingscampagnes? Want ja, er wordt alweer geduwd en getrokken (hoewel niet geslagen en geschopt), maar nu zien we dat de Mossos de boemannen zijn. Goed bedacht! De CUP (de partij met de meest extreme Catalanisten) was zo stom om de bevolking op te roepen tot verzet dus daar konden de autoriteiten op anticiperen. Is provocatie van geweld inderdaad de achterliggende gedachte geweest bij het besluit van de Spaanse minister of wilde men gewoon alleen even snel een klap geven op de langlopende zaak nu de Catalanen hun culturele belangen toch niet meer “legaal” kunnen verdedigen vanwege de opschorting van de autonomie? De collectie is namelijk object van twist sinds 1980. De werken zijn tijdens de Spaanse burgeroorlog weg gehaald uit een klooster in Aragon; maar de werken behoorden sowieso tot het Catalaans-Aragonees cultureel erfgoed. (De relatie tussen de twee noemers is niet gemakkelijk uit te leggen; ik heb dat eerder getracht te doen op mijn blog; de Catalanen hebben zich eeuwenlang diplomatiek gemanifesteerd met de Kroon van Aragon omdat die koninklijke titel meer indruk maakte dan de grafelijkheidstitels van de Catalaanse gebieden.) Er is in de 1990er ook voor betaald maar die “koop” is vorig jaar door Spaanse rechters nietig verklaard. De rechtmatigheid daarvan wordt betwist. (Voor het pleit van de voorstanders voor terugkeer van de werken naar Sigena, zie: https://sijenasi.com/2017/05/18/change-org-english/). Dus aan wie komen de werken toe? Welk standpunt men ook wil innemen in deze zaak, het is puur machtsmisbruik om nu met de tijdelijke opschorting van autonomie de gelegenheid te nemen om het verdere verloop van het juridische proces te omzeilen.

Bronnen:


Onrust over de stembiljetten (12 december 2017)

Het ziet er naar uit dat veel stemgerechtigden in Catalonië deze week mét hun eigen stembiljetten ook stembiljetten meegestuurd krijgen van hen totaal onbekende personen (met overwegend Castiliaanse achternamen) (maar let op: particulier geluid op Facebook). Dit riekt naar verkiezingsfraude al lijkt men niet te weten wat ervan de bedoeling is. Ik heb daar een mogelijke verklaring voor. De niet bestaande stembiljetten zullen niet gebruikt gaan worden maar dat hoeft ook niet. Het kan de bedoeling zijn van eventuele kwaadwillende tegenstrevers om, in geval van een verkiezingsoverwinning van de Catalanisten, te beweren dat de opkomst te laag was om van betekenis te zijn. Dus er zijn, zeg, 5.800.000 stemgerechtigden (een aantal dat ongeveer klopt). Stel dat de daadwerkelijke opkomst dadelijk 70% is (4.060.000 mensen), waarvan een meerderheid van 65% zal hebben gestemd voor de partijen die streven naar onafhankelijkheid (2.639.000). Maar stel dan ook dat, ter mogelijke implicatie van de verontrustende berichten, er veel meer stembiljetten zullen zijn uitgeven dan er stemgerechtigden zijn. Zeg: de 2.639.000 getelde stemmen verwijzen dan niet meer naar een opkomst van 70% maar naar een lagere opkomst van 6.500.000, en dat is er een van iets meer dan 40%. Zo kan de uitslag weer gemakkelijk terzijde worden geschoven door de Spaanse autoriteiten omdat er opnieuw geen duidelijke meerderheid van de burgers zich zal hebben uitgesproken. Het mooie van zo’n fraude trucje, indien daar sprake van zou zijn (en ik zeg niet dat dat zo is), is dat geen waarnemer dit zal kunnen constateren noch tijdens de dag van de verkiezingen noch tijdens de telling. Begrijp me niet verkeerd: ik zeg niet dat er fraude wordt gepleegd maar áls men dat zou willen doen met de te veel gestuurde stembiljetten, dan zou men het op deze wijze kunnen proberen te doen.

Voor een ander bericht over hetzelfde probleem: http://www.elnacional.cat/…/tupinada-21d_220119_102.html
foto van Paco Escudero.

Internationale waarnemers niet welkom  (14 december 2017)

Had ik het in mijn vorige bericht over internationale waarnemers bij de komende Catalaanse verkiezingen? Nou, die zullen er waarschijnlijk niet zijn. De Spaanse kiesraad acht het niet gepast om controle door internationale waarnemers toe te staan omdat de Spaanse wet niet voorziet in deze mogelijkheid. (Heerlijk weer zo’n legalistische cirkelredenering van de Spanjaarden.) Natuurlijk zouden ze ertoe kunnen worden verplicht door enkele erkende internationale organisaties (en niet door burgerinitiatieven uit het buitenland) zoals met name de OVSE. Maar dan moet die daartoe het initiatief nemen en een verzoek indienen. Dat is niet gebeurd en het zal niet gebeuren. Want de EU en de Spaanse nationale staat hebben gemeenschappelijk belangen. Hoort de garantie van eerlijke democratische verkiezingen daar niet bij? Kennelijk wordt de juiste behandeling van deze zogenaamd “interne kwestie” beschouwd als een zaak van goed vertrouwen. Gaat u maar rustig slapen.

Merk op dat deze weigering om onafhankelijke toezicht op eerlijke verkiezingen mogelijk te maken, die expliciet is gedaan en gerapporteerd op 4 en 5 december (door o.a. de Spaans-nationalistische krant El País), in andere landen weinig tot geen aandacht heeft gekregen. Zullen we de mede-Europeanen feliciteren met hun optimistische goedgelovigheid? Nogmaals zeg ik: gaat u maar rustig slapen.

Voor het bericht in El País:

La Junta electoral advierte de que no cabe acreditar observadores internacionales para el 21-D. Contesta a peticiones de organizaciones basadas en Ecuador y Reino Unido. Zie ook in LaVanguardia.

De (voorlopige) uitslag van de verkiezingen van 21 december (22 december 2017, 00:04u)

Visca Catalunya lliure! De opkomst was 81,9%

Het ziet er naar uit dat 48% van de stemmers voor de onafhankelijkheidspartijen heeft gestemd en 52% voor de unionisten. [LET OP LATERE CORRECTIE in mijn commentaar van 23 dec.] Maar de zeteltoekenning is niet direct evenredig aan het aantal stemmen. Zodoende is de balans toch in het voordeel van eerstgenoemde kant gevallen, met een absolute meerheid, krap maar toch, voor de independentistes.
Inés Arrimadas, de lijsttrekker van Ciutadans, die Spanje bijeen wil houden, roept vanavond echter dat zij de verkiezingen hebben gewonnen. En dat de onafhankelijkheidspartijen hebben verloren. Dat denkt ze te kunnen roepen omdat haar Oranje-partij de grootste is geworden (“Het zijn ook altijd die Oranjes!”), met drie zetels (van de 68) meer dan de volgende. Maar ze moet toch ook weten dat de gedoodverfde coalitiemogelijkheden dit haar tegenspreken. De JuntsxCat, ERC-CatSì en CUP hebben met 70 zetels twee zetels verschil de absolute meerderheid.
     Toch zegt ze dat de verkiezingsoverwinning van haar Ciutadans (Cs) partij de wereld het signaal geeft dat er voor het eerst een “niet-nationalistische” partij in Catalonië de grootste is geworden. Oké, maar ze staan met 37 zetels toch nog dichtbij de 34 van JuntsxCat (van Puigdemont) en de 32 van ERC (van Junqueras). En dat zijn er al twee tegen een.
Het is dus, heel constitutioneel geredeneerd, zoals Spanje het graag wil, simpelweg zoals Agustí Alcoberro, de vice-president van de Assemblea Nacional Catalana (bij afwezigheid van de president die in de gevangenis zit), het stelde: de onafhankelijkheidsbeweging heeft de verkiezingen gewonnen.”
Rovira van de ERC: “Ondanks het juridische en media offensief hebben de burgers van Catalonië gekozen voor de republiek”.
Riera van de CUP: “De republiek van 1 october heeft deze verkiezingen duidelijk gewonnen”.
En Puigdemont, vlammend vanuit Brussel, tegen middernacht: “De Catalanen hebben de wereld een boodschap gegeven: de Catalaanse republiek heeft het gewonnen van de monarchie van 155” (welk getal verwijst naar de opschorting van de Catalaanse autonomie op legalistische gronden).
En nu de politieke gevangenen meteen vrijlaten! Als legitiem president van de Catalanen maant hij de EU om te accepteren dat de lijn van Rajoy niet werkt. De verkiezingen demonstreren dat het independentisme een stabiele kracht is in geheel Catalonië die, ondanks alle tegenwerking (vervolging van politici, beteugelen van media, economische oorlogsvoering, politiegeweld etc.), consequent is. Die zwijgende meerderheid van unionisten blijkt niet te bestaan. En nu moet Rajoy wel luisteren. Net als de EU!
Mijn bronnen voor dit nachtelijk vers-van-de-pers stukje zijn:

http://www.ccma.cat/324/eleccions-21d/tema/ELECCIONS21D/

https://elpais.com

Een pro-Catalaanse en een pro-Spaanse bron: dat is lekker in balans.

foto van Huib J. Lirb.
Commentaren op bovenstaand stuk
Op dit stukje kwam het volgende commentaar uit mijn academische kring. “Gelukkig is 52% nog verstandig geweest, ondanks de blunders van Rajoy. Het blijft raar dat meerderheden heen meerderheid worden in een parlement, zoals het ook zo treurig is dat Trump president geworden is, terwijl hij een paar miljoen stemmen minder had dan Clinton. Er is in elk geval geen enkele rechtvaardiging voor afscheiding nu.” Hierop heb ik eerst het volgende antwoord gegeven.
“Het kiessysteem komt inderdaad misschien wat onredelijk over maar hier is in de “weging” van de stemming, dus in de vertaling tot het aantal zetels, een correctie ingebouwd, constitutioneel, om de mensen die minder dichtbevolkt in het platteland wonen iets te beschermen tegen overweldigende “macht” van de stedelingen. [Hier voeg ik dan nu een eerste verwijzing aan toe: John Payne, Catalans and Others, History, culture and politics in Catalonia, Valencia and the Balearic Islands, Five Leaves: Nottingham 2016, 103.]. Dat is overigens een mooi oud studie-thema: de relatie tussen stad en platteland! Hoe dan ook, de meerderheid is er met 48% van de stemmen niet in numerieke zin maar ze is er met de 70 zetels – drie meer dan de helft – wél in politieke zin. Als ze numeriek overwicht hadden willen hebben, hadden ze een referendum moeten houden (zoals de Catalanen hebben geprobeerd te doen op 1 october); nu tellen de zetels. Niettemin heb je gelijk dat het veel eerlijker zou zijn als je niet zou uitgaan van 51% maar van 67% (tweederde meerderheid), zoals ze met de Brexit ook hadden moeten doen. Maar goed, de uitslag logenstraft de veel gehoorde en gebruikte veronderstelling dat er een overweldigende “zwijgende meerderheid” is die tegen de afscheiding zou zijn.”
 Omdat de respondent en ik eerder al hadden gediscussieerd over het probleem van “nationalisme” als, om het nu te benoemen, een destructieve ideologie van populisten, voegde ik er nog een extra commentaar aan toe. Ik wil dat hier reproduceren omdat het belangrijk is om te beseffen dat er meerdere vormen van “nationalisme” bestaan.
“Wat je afkeer van nationalisme en separatisme betreft: ik deel je afkeer voor die gevallen waarin een nationale identiteit wordt gemobiliseerd door een meerderheid ten nadele van een minderheid van “binnenstaanders” of een veelheid van buitenstaanders.Maar er zijn ook identiteiten die in de grote golf van de vorming van nationale staten in de 18e en 19e eeuw het onderspit hebben gedelfd maar die, door de ontoereikende dwang tot confirmatie, niet hebben willen verdwijnen. Voor die identiteiten, waaronder het “Catalaanse feit” (Pierre Vilar), die maar niet wilden “oplossen” in het staatsnationalisme (i.e. van het Spanje der Castillianen), moeten we een onderscheid maken op gelijke wijze als het internationaal recht doet voor voormalige kolonies. Ik heb hiervoor een inspirerend citaat van Charles Tilly: “”The later stages of European state formation produced both of the disparate phenomena we group together under the label ‘nationalism.’ The word refers to the mobilization of populations that do not have their own state around a claim to political independence; thus, we speak of Palestinian, Armenian, Welsh, or French-Canadian nationalism. It also, regrettably, refers to the mobilization of the population of an existing state around a strong identification with that state; thus, in the 1982 Malvinas/Falklands War, we speak of clashing British and Argentinian nationalisms. Nationalism in the first sense ran throughout European history, whenever and wherever rulers of a given religion or language conquered people of another religion or language. Nationalism in the sense of heightened commitment to a state’s international strategy appeared rarely before the nineteenth century, and then chiefly in the heat of war. The homogenization of the population and the imposition of direct rule both encouraged this second variety of nationalism.” (Charles Tilly, Coercion, Capital, and European States, AD 990-1992, Blackwell: Cambridge MA & Oxford UK [1990] rev. ed. 1992, 116). Ik hoop dat deze toelichting mijn begrip voor het Catalaanse separatisme wat beter verklaart; en dat ik hiermee ook de eer en waardigheid van de mensen die streven naar een afscheiding van Spanje een beetje heb kunnen herstellen. “
Kleine correctie of aanvulling d.d. 23 december 2017
De onafhankelijkheidspartijen (JuntsxCat, ERC-CatSì, CUP) hebben 47,5% van de stemmen behaald, de unionisten (Cs, PSC/PSOE, PP) 43,5% en daarmee blijkt de gecombineerde lijst van CatComú-Podem (o.l.v. Xavier Domenech, waartoe ook Ada Colau behoort) met 7,5% eigenlijk de sleutel te hebben. Deze partij is niet a priori voor of tegen afscheiding maar wil overleg, mogelijk een nieuw referendum, doch wil zich in ieder geval niet zonder overhandeling toeleggen op of het een of het ander (CRTVG.ES). Het is in ieder geval niet zo dat 52,5% tegen afscheiding is. 

Junqueras zou volgens het Spaanse Hooggerechtshof geen politiek gevangene zijn maar mag om politieke redenen niet op borgtocht vrij (5 januari 2018).  

Nee, Junqueras is géén politiek gevangene, zeggen de rechters van het Spaanse Hooggerechtshof, klaarblijkelijk zonder verdere motivatie die zelfs maar naar Recht riekt, maar de persoon moet wél gevangen blijven zitten omdat hij anders, zo stellen ze, zijn politieke pad waarschijnlijk zal blijven volgen. Deze politicus (ERC) heeft immers opnieuw zijn zetel gewonnen in de Catalaanse parlementsverkiezingen die, let wel, door de Spaanse overheid zelf waren uitgeschreven. Nee: beslist geen politieke gevangene…..

Spanish supreme court says Junqueras must remain in custody as he may attempt to relaunch independence effort if released

Een oude duivel met een nieuwe opdracht (10 Januari 2018)

De kolonel Sánchez Corbí is in 1997 door een Baskische rechter veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf vanwege de marteling van Baskische arrestanten (lees: “ETA”). In 1999 is dat vonnis vernietigd, zonder dat de man heeft gezeten, door toedoen van de regering van Aznar, de PP-er die, net als Rajoy nu, bij voorkeur regeerde via het Constitutionele Hof. Onder leiding van deze man zal de Guardia Civil alsnog een klopjacht houden, van deur tot deur, op Catalanen die met een steen of een stoel hebben gegooid naar zijn manschappen op de dag dat die 1000 democratische burgers het ziekenhuis in hebben geklopt. Videobeelden zullen daarbij moeten helpen. Inmiddels worden de beelden die wij op en vlak na 1 october hebben gezien waarop de burgers werden mishandeld natuurlijk gewoon genegeerd.

El coronel Sánchez Corbí, condemnat per tortures i indultat per Aznar, vaticina que l’independentisme pot derivar en violència “si s’avança”
CCMA.CAT

De Catalaanse Troebelen 18 – Rechtdoor met de Partido Popular en de PSOE?

Zoals ik een paar dagen geleden opmerkte dat de geschiedenis zich soms lijkt te herhalen, wijs ik vandaag op de merkwaardigheid dat die herhaling zich ook kan voordoen in spiegelbeeld. Vooral wanneer de hypocrisie een rol speelt.

Ik nodig u uit een (Engelstalig) artikel in El Pais van 8 october 2013 te lezen dat gaat over de weigering van de Spaanse overheid en de rechterlijke macht om gehoor te geven aan een internationaal arrestatiebevel tegen twee voormalige politiemensen (een Guardia Civil en een politie-inspecteur) die verdacht werden van het martelen van gevangenen onder Franco.

“In a rare show of support, Spain’s opposition Socialist Party is backing the government’s refusal to carry out an international arrest order issued by an Argentinean court against two former members of the police accused of torture during the military dictatorship of General Francisco Franco.
The government of Prime Minister Mariano Rajoy has already lied to the court in Buenos Aires, which is applying an international law allowing human rights abuses to be investigated and tried elsewhere if the country in which they occurred does not do so. In a letter replying to the arrest order, the government said that there were “numerous judicial procedures open” in Spain to investigate the crimes committed under Franco. Now, government officials, judges and prosecutors are refusing to cooperate, saying that the accused (the warrant is against four men, two of whom are dead) are protected by a 1977 amnesty pardoning possible crimes committed by members of the security forces.” (https://elpais.com/elpais/2013/10/08/inenglish/1381233605_231882.html)

Andere Tijden? Zoals bekend staat de Spaanse regering erop dat België de naar Brussel uitgeweken leden van de Catalaanse regering overdraagt opdat zij in Madrid kunnen worden vervolgd voor een hele rits aan aanklachten, waaronder rebellie en misbruik van overheidsgelden. Het conservatieve beleid en het repressieve handelen van de regering, die geleid wordt door Mariano Rajoy van de Partido Popular, worden in het hele “proces”, nu eens stilzwijgend en dan weer uitdrukkelijk, gesteund door de Socialistische oppositiepartij PSOE (zie bijvoorbeeld https://elpais.com/elpais/2017/10/21/opinion/1508612840_213384.html). In deze weken onderzoeken Belgische rechters de geldigheid van het verzoek tot overdracht, onder meer door te bekijken of en in hoeverre de Spaanse aanklachten overeenkomen met misdaden in het Belgisch recht. Dat is geen overbodig bureaucratisch geneuzel en ik vroeg me een paar weken geleden in dit verband dan ook al openlijk af of “rebellie” en “afvalligheid” (“seditie”) in het Nederlands Recht ook als misdaden zijn geobjectiveerd. Puigdemont en de zijnen, intussen, werken, net als vele andere politici in Catalonië zelf, in ballingschap aan de voorbereidingen van hun kandidatuur in de aanstaande “regionale” verkiezingen tot welke de Spaanse overheid heeft gelast na zijn overname van het bestuur krachtens artikel 155 van de Spaanse Grondwet. De Spaanse regering heeft het verzoek tot overdracht van de Catalaanse “misdadigers” hangende deze verkiezingen echter NIET opgeschort of ingetrokken. De legalistische lieden van de PP willen “het recht” laten werken. Rechtdoor!

Lees het stuk uit 2013 vooral maar even en verbaas je gerust over de vasthoudendheid waarmee Spaanse politici en juristen de amnestie en de amnesie verdedigen, in flagrante tegenspraak met de opvattingen van mensenrechten en internationaal recht (met in mijn bewoording een verwijzing naar Paloma Aquilar, Memory and Amnesia. The Role of the Spanish Civil War in the Transition to Democracy, Berghahn Books: New York & Oxford 2008, originele uitgave 1996)

De Catalaanse Troebelen 17 – En toch, heel soms lijkt geschiedenis zich inderdaad te herhalen

“In 1897 an international dimension was added to the conflict [tussen de Spaanse Staat en de Catalanisten die in hun congres te Manresa in 1892 voorstellen hadden opgesteld voor de Catalaanse autonomie] when the Unió Catalanista sent to the Greek king, George I, a message of sympathy for the Cretans in their struggle against Turkish rule. But Madrid could not tolerante any hint of autonomous foreign policy initiatives from Catalonia and its response was brutal: a wave of repression struck the region, with closure of newspapers, proscription of meetings, house searches, closing down of clubs and societies, and the arrest of leaders […]. The occupation of Catalonia was not lifted till 1901, when free elections were allowed and for the first time the Catalanists topped the poll […]. In a typical pattern, repressive measures only reinforced the popularity of the persecuted leaders.” (Daniele Conversi, The Basques, the Catalans and Spain. Alternative Routes to Nationalist Mobilisation, Hurst & Company: London 1997, 21).

Soms lijkt geschiedenis zich inderdaad te herhalen, met in gedachten de actuele pogingen van Puigdemont om vanuit Brussel de Europese politiek te bewegen tot betrokkenheid in de Catalaanse Kwestie.

De Catalaanse Troebelen 16 – Een Catalaanse regering-in-ballingschap in het bestuurlijk hart van de EU?

Feliz verwees vanmorgen naar de recente verklaring van Alfred de Zayas over de legitimiteit van het Catalaanse onafhankelijkheidsstreven  volgens Internationaal Recht.

Haar bericht: “The right of self-determination is a right of peoples and not a prerogative of States to grant or deny. In case of a conflict between the principle of territorial integrity and the human right to self-determination, it is the latter that prevails.”  Alfred de Zayas – consultant to the Office of the High Commissioner for Human Rights and expert for civil and political rights. Voor een volledig profiel zie: http://www.ohchr.org/…/Is…/IntOrder/Pages/AlfredDeZayas.aspx Wanneer gaat de EU naar deze man luisteren?”

Mijn eerste reactie:

Zo is het. Iedereen zou er naar moeten luisteren want het moet eens uit zijn met de algehele ridiculisering en verdraaiïng van de Catalaanse zaak. Vooral ook die onwetende televisiejournalisten van de NOS die van de ene verbazing in de andere vallen waardoor ze inmiddels kennelijk in totale verwarring zijn (“Rob, weet jij waar Puigdemont is?” – “Nee, ik weet het ook niet…”) nu Puigdemont en een paar van zijn ministers naar Brussel zijn uitgeweken (“gevlucht” zeggen ze op TV) om juist daar verder te werken aan de acceptatie van de nieuwe Catalaanse Republiek. Iets wat ze natuurlijk niet zou lukken in Spaanse gevangenschap; en daarom zou het mijns inziens idioot zijn om, zoals de Belgische vice premier vanmorgen verklaarde, “bij je volk te blijven” nu je eenmaal de onafhankelijkheid hebt uitgeroepen, aangezien je dan alleen maar kan hopen glorieus te worden afgevoerd in een arrestantenbusje van de Guardia Civil (http://www.lavanguardia.com/…/apuros-gobierno-belgica…). Maar goed, nog even over de relevantie van Internationaal Recht, voor degenen die daar nog waarde aan hechten: alle geïnteresseerden (en vooral dus ook allen die sowieso regelmatig hun zegje erover doen) zijn met klem en van harte uitgenodigd om de bevindingen en interpretaties van de Zayas nu eens eindelijk te lezen want, ach, het zijn de Verenigde Naties maar. Laat men dan tenminste artikel 63-77 lezen van het United Nations Official Document van 7 augustus 2014 (http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp…). Nr 67 is er bijvoorbeeld eentje die Rutte, Junker, Rajoy, Macron, Merkel en alle andere elders van natie-staten in hun zak kunnen steken: “The implementation of self-determination is not exclusively within the domestic jurisdiction of the State concerned, but is a legitimate concern of the international community.” Het is geen interne aangelegenheid. De Catalaanse regering in ballingschap verdient dan ook politiek asiel.

La incredulidad ante la noticia de que Carles…
LAVANGUARDIA.COM
Over een uur wordt een verklaring van Puigdemont verwacht in de Brusselse Pers Club: het zou kunnen dat hij dan bekend maakt een regering in ballingschap te vestigen (te hebben gevestigd) in het bestuurlijk hart van de Europese Unie (https://www.demorgen.be/buitenland/puigdemont-spreekt-pers-straks-toe-in-brusselse-press-club-nadat-residence-palace-aanvraag-weigert-b696877d/).  Ja, beste mensen bij de NOS, zo onlogisch zijn de stappen allemaal niet!

Update 13:45u

Zojuist heb ik de persconferentie van Puigdemont gezien (via ccma). Terwijl de ene helft van zijn republikeinse regering nog aanwezig is in Catalonië (o.l.v. de vice-premier Junqueras, afgezet door Spanje krachtens artikel 155 maar nog in functie voor de Republica Catalana) is de andere helft onder zijn leiding naar Brussel gegaan. Dit is niet zomaar een vlucht, stelt hij, maar een poging (a) om te voorkomen dat er gewelddadigheden in Catalunya zouden kunnen ontstaan, zodra het Spaanse gezag tot arrestaties zou overgaan en de Catalanisten hun mensen zouden willen verdedigen en (b)  om tegelijkertijd in Brussel, in de hoofdstad van de EU, in vrede en veiligheid te kunnen meewerken aan de voorbereidingen van de vrije verkiezingen in Catalonië (of je dat nu ziet als republiek of als regio) die de regering van Rajoy (Partido Popular) met steun van o.a. de PSOE en Ciudadanos (https://politica.elpais.com/politica/2017/10/10/actualidad/1507639030_362710.html) in het kader van de werking van artikel 155 nu zelf heeft aangekondigd voor 21 december. (Laten we dan wel hopen dat de CUP die niet op hun beurt gaat boycotten, als een spiegelbeeld van het referendum van 1 october, want dan komt er nooit duidelijkheid.)

Puigdemont is daartoe niet naar België gekomen om daar asiel aan te vragen, maar naar Brussel als de hoofdstad van de EU. Daar roept hij opnieuw op tot dialoog. Het lijkt er zodoende op dat hij als het ware asiel aanvraagt van de EU; dat kan op zich helemaal niet, maar de logica klopt: als Europees burger verwacht hij bescherming van de EU tegen wat hij betoogt te zijn de onrechtmatige agressie van de Spaanse overheid. Puigdemont hekelde de afzijdigheid van Europese politici en regeringsleiders en inderdaad verwijst dit weer naar het oordeel van de Verenigde Naties waarover ik zojuist ook heb bericht (Interim report of the Independent Expert on the promotion of a democratic and equitable international orderUnited Nations Official Document van 7 augustus 2014 (http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp…), article nr. 67: “The implementation of self-determination is not exclusively within the domestic jurisdiction of the State concerned, but is a legitimate concern of the international community.”). 

Nu zullen ze in de Europese wandelgangen pas echt een hekel hebben gekregen aan de Catalanen. Puigdemont verzekert dat het niet de bedoeling is om België in verlegenheid te brengen – en de EU zou voor dit soort dingen (nog zonder precedent?) toch eigenlijk, lijkt me, een diplomatiek afgezonderde plaats moeten hebben, een fysieke plek in Brussel die los staat van België. Hij zal ook terugkeren naar Catalonië zodra hij garanties krijgt van Rajoy en de zijnen dat hij in vrijheid en dialoog zal kunnen doorwerken. Ook hoopt hij dat de Spaanse regering de uitslag van de verkiezingen die zij zélf heeft uitgeroepen zal respecteren. Dat is namelijk niet geheel zeker na de verklaring van Pedro Sanz, de vice-president van de Spaanse Senaat, gisteren dat mócht er na de verkiezingen weer een regio-regering komen die onafhankelijkheid probeert te bewerkstelligen, dan gebruiken we artikel 155 gewoon ook weer opnieuw (http://www.larazon.es/espana/pedro-sanz-si-tras-el-21-d-hay-un-gobierno-fuera-de-la-ley-habra-otro-155-PE16747080; en https://www.vilaweb.cat/noticies/el-vice-president-del-senat-diu-que-es-podria-tornar-a-aplicar-larticle-155-despres-del-21-d)

 

De Catalaanse Troebelen 15 – Schaak!

Facebook stukje 26 october 2017

Nota bene. Onderstaand bericht is (voorlopig) achterhaald door de verklaring van Puigdemont van 17:00u. Wederom is een aangekondigde maatregel opgeschort, deze keer die van de uitschrijving van verkiezingen en wel vanwege de (door Puigdemont) vermeende onduidelijkheden van de kant van de Spaanse regering; waarbij het lijkt te gaan om een gebrek aan garanties over wat de PP van plan zou zijn te gaan doen met het artikel 155. Ik weet het niet zeker, maar het lijkt me dat de Catalanisten willen voorkomen dat de mogelijk beoogde verkiezingen om de een of andere reden toch weer ongeldig zouden kunnen worden verklaard, net als het referendum van 1 october j.l. Kortom: we wachten af hoe dit spannend partijtje “constitutioneel tennis” verder gaat (voor deze term: http://www.euronews.com/…/what-on-earth-is-going-on-in-catalonia)

Over een paar minuten [update om 15:00u – misschien later vandaag pas] zal, naar verwachting, Puigdemont het Catalaanse parlement ontbinden en nieuwe verkiezingen aankondigen (noot 1). Dat is een briljante zet. Want als er alleen nog een demissionair Catalaans bestuur is, dan is het nóg moeilijker voor Rajoy om zelf de schijn van “legaliteit” van zijn eigen acties hoog te houden (zie noot 2). De schorsing van het bestuur krachtens artikel 155 is dan immers overbodig geworden. Niet alleen overbodig maar, ook volgens de PSOE die tot dusver de PP steunen, juridisch en politiek ongeoorloofd (http://www.ccma.cat/…/el-psoe-avisa-que-am…/noticia/2817310/). En Puigdemont geeft zodoende de Catalanen een nieuwe kans om zich democratisch uit te spreken deze keer zonder daarmee op bezwaren van de Spaanse Constitutie te stuiten.

Noot 1. Het is nu mogelijk geworden om nieuwe verkiezingen uit te schrijven omdat de regering van Puigdemont niet meer het vertrouwen heeft van alle coalitiepartners. De CUP wilde – wil – namelijk niets anders dan het onmiddellijk uitroepen van de onafhankelijkheid en neemt afstand van de “opschorting” van die verklaring door Puigdemont die, zo herinneren we, bedoeld was om de Spaanse regering de gelegenheid te geven om de politieke dialoog aan te gaan (en tussentijds, zo men tevergeefs hoopte, internationale steun voor het Catalaanse pleit te vinden). Terwijl de CUP kennelijk in een illusoire wereld leeft waar de wil van de massa automatisch zal zegevieren alleen maar omdat de wil zo sterk is (http://www.lavanguardia.com/…/cup-puigdemont-elecciones-aut…), is Puigdemont in onze werkelijkheid een knap schaakspel aan het spelen dat hij misschien toch zal kunnen blijken te winnen.

Noot 2. De Partido Popular van Rajoy is zelf al in legalistische problemen gekomen door de discutabele (en door onder andere Amnesty International veroordeelde) arrestatie en hechtenis van twee aanvoerders van de onafhankelijkheidsbeweging, de twee Jordi’s (https://www.amnesty.org/en/documents/eur41/7308/2017/en/), op beschuldiging van het samenzweren tot het aantasten of veranderen van de legale publieke orde )het delict van “sedicion”, waarvoor, in kritiek, zie https://www.ara.cat/…/sedicions-altres-tripijocs-legals_0_1…). De regering, die nu steeds hamert op het tweede artikel van de Constitutie (Spanje is één en ondeelbaar al bestaat het uit meerdere regio’s en “nationaliteiten” – inderdaad een fatale dubbelzinnigheid) had zich in eerste instantie al niet aan de Constitutie gehouden door het eerste artikel niet voldoende te honoreren d.w.z. de afdoende bescherming en garantie van regionale autonomie). En gisteren haastte de regering zich om de implementatie van artikel 155 zo snel mogelijk door de senaat te jassen, zonder het recht van amendement te eerbiedigen (https://www.vilaweb.cat/…/missatge-desesperat-duna-senador…/). Ze wilden Puigdemont vandaag al ontbieden om hem ermee te confronteren maar die was ze voor, met een eerdere afspraak in zijn eigen parlement. Die afspraak gebruikt hij vandaag om de Spaanse regering opnieuw een stap voor te zijn. Wat voor veel buitenstaanders en tegenstanders op verwarrende stappen lijkt, is in feite de ontwikkeling van een briljante strategie van Puigdemont en de zijnen.

De Catalaanse Troebelen 14 – een wanordelijke vlucht?

Facebook stukje d.d. 24 october 2017

Veel veldslagen in de pre-moderne wereld eindigden met een massale wanordelijke vlucht van de verliezende partij (Engels: “rout”) waarop de winnende partij de optie kon nemen om hard in achtervolging te gaan (“pursuit”) – waartoe dan vooral de cavalerie diende – teneinde zoveel mogelijk slachtoffers te maken. Hierbij is “timing” natuurlijk belangrijk alsook de inschatting van het risico, voor de achtervolgers, dat de vluchtende partij zich plotseling toch zou herstellen en hergroeperen (“rally”) of dat er zelfs sprake was van een vooropgezette valstrik. Puigdemont en de zijnen zijn weliswaar nog niet op de vlucht geslagen, in tegenstelling tot veel bedrijven, maar de veldslag heeft wel het kantelpunt bereikt. En er zullen geen versterkingen van bondgenoten meer komen. De Spaanse cavalerie (in de vorm van de pro-Spaanse pers in samenwerking met het justitieel apparaat en de politieke elite van Madrid) is in ieder geval wel al tot de achtervolgingsaanval overgegaan. En ze lijken er zoveel mogelijk in de rug te willen neerslaan.

En nog slechts weinigen herinneren zich kennelijk nog dat de gedoodverfde verliezers in vrede ten tonele waren gekomen. Bij de stembus.

Update 17:00u: ik heb zojuist begrepen dat de nieuwsvoorziening van de Catalaanse televisie en radiozenders krachtens artikel 155 mogelijk ook zal worden “overgenomen” door de regering: http://www.catalannews.com/…/possible-takeover-of-catalan-p…

Eerdere voorbeelden van discutabele, tendentieuze zo niet geheel onterechte aantijgingen en aanklachten:

https://elpais.com/…/2017/10/12/inen…/1507813929_268516.html

https://elpais.com/…/2017/09/29/inen…/1506697968_724967.html

http://www.lavanguardia.com/…/alfonso-dastis-bbc-violencia-…

https://twitter.com/eduardvoltas/status/922206434955333636

De Catalaanse Troebelen 13 – afscheiden leidt niet persé tot lijden

Citaat van de dag, dat wil zeggen, een citaat van een jaar of vier geleden dat me zeer van toepassing lijkt op de gebeurtenissen van vandaag.

“Finally, we need to be aware of the anti-secessionist bias in mass media, and not just in academic research [waarover in de context van dit citaat uitgebreid is gesproken]. It has been only recently that important newspapers and magazines have started to take secessionist movements such as the ones going in Catalonia and Scotland (e.g. the Guardian, the New York Times, the Huffington Post, Reuters) seriously. But other media outlets are highly skeptical of these movements and therefore directly or indirectly supportive of the status quo and of the existing national states. Nonetheless, journalists are likely to become less biased towards this issue  once academics become less so, and once the reality of the facts such as those taking place in Catalonia, Flanders, [>] and Scotland shows that secessionism is not necessarily connected to disastrous events. Indeed, in all of these cases, secessionism is civic, democratic, and pacific [sic.], and highly unlikely to escalate into an armed conflict anytime in the future.” (Laia Balcells, “Opening the black box of secessionism”, in Liz Castro, red., met een voorwoord van Artur Mas, What’s up with Catalonia? / ¿Qué le pasa a Cataluña?, Catalonia Press: Ashfield Massachusetts 2013, 87-95, citaat op 93-5).

De Catalaanse Troebelen 12 – De Catalaanse onafhankelijkheidsverklaring onder ontbindende voorwaarden

Facebook stukje 11 october 2017

Ik denk dat veel mensen Puigdemont nog steeds onderschatten. Dat geldt voor mensen die denken dat hij opeens koudwatervrees kreeg. Dat geldt ook voor de fanatiekelingen die afdropen zodra hij, net na de afkondiging van de onafhankelijkheid, bekend maakte de zaak nog even op te schorten voor de dialoog (met bemiddeling). Puigdemont volgt een briljante strategie. Die had men kunnen afleiden uit eerdere publicaties (http://www.lirb.nl/historia-the…/de-catalaanse-troebelen-10/). De zaak van het Hooggerechtshof van Quebec uit 1996 indachtig wellicht (http://www.lirb.nl/…/de-catalaanse-troebelen-11-het-recht-…/), heeft hij nu de kwestie mogelijk met succes naar een platform van internationale bemiddeling gebracht. Zodat het internationaal recht erop van toepassing kan worden geacht. Dan is het niet meer Rajoy’s interne kwestie. En Rajoy komt nu wel heel erg in zijn hempie te staan als hij nu nog weigert te onderhandelen met de Catalanen. Welkom in het parallel universum van de Catalanen, meneer Rajoy!

De Catalaanse Troebelen 10b – Facebook stukjes van 2 tot 9 october

Facebook stukje van 2 october 2017 (09:10)

De propaganda-oorlog woedt hevig. De hele wereld heeft inmiddels de afschuwelijke beelden kunnen zien van het (in mijn oordeel) fascistisch staatsgeweld (en meer neutraal gezegd “buitensporig optreden”) gepleegd door de militaire en nationale politie-eenheden van de Spaanse Staat tegen vreedzame burgers die alleen maar probeerden hun stem uit te brengen. De misdadigheid ligt voor velen aan de zijde van de mannen met helmen bivakmutsen schilden wapenstokken geweren met rubber kogels en militaire kistjes. Maar voor anderen ligt de misdadigheid bij de onschuldig ogende mensen van alle leeftijden die in de schooltjes in de rij stonden voor de stembus. Lees El Pais, bijvoorbeeld, of, veel erger, lees in ABC. Volgens een bericht in die krant moet de Mossos d’Esquadra nu snel worden aangepakt omdat met het gebrek aan bereidwilligheid van deze Catalaanse politie om de nationale ordetroepen bij te staan in het neerslaan van de Catalaanse opstandelingen (“una pasividad «clamorosa»”) de veiligheid van hun “collega’s” in gevaar is gebracht. Ze eisen de vervolging van Trapero, de Catalaanse held van de week tijdens de jihadistische aanslagen van deze zomer (http://www.abc.es/…/abci-policia-y-guardia-civil-creen-tend…).
Zo zie je ook nu op TV hoe de Spaanse televisiezender Antena3 steeds een opeenvolging van beelden in een “loop” toont waarop te zien is hoe de Guardia Civil en de Nationale Politie in conflict (dreigen) te komen met leden van de Catalaanse politie. Je ziet hoe de Mossos proberen tussen de Guardias Civiles en de burgers te komen. Ze worden geduwd en geïntimideerd waarop de bevolking dan verontwaardigd opkomt voor de Mossos. Je ziet hoe agenten van de Mossos ruw worden weggeduwd door de Guardia Civil en de Nationale Politie. Tussendoor zien we – het kan niet geheel worden overgeslagen – een van de video’s met het buitensporig geweld tegen de burgers; maar direct daarop zie je weer hoe in andere scenes de Guardias Civiles afdruipen tegenover een menigte van mensen die hun handen omhoog steken, vooruit lopen en roepen “Wij zullen stemmen!” Arme Guardias Civiles! En dan is er inderdaad dat onvermijdelijke gevalletje waar een Spaanse agent is getroffen, in dit geval door een stoel die tegen zijn kevlar vest en helm is toegegooid. (Dát fragment, waarin je hem met een schwalbe ziet neergaan, blijft terugkomen, ook over het interview met Colau heen, de burgemeester van Barcelona en mijns inziens de meest geschikte persoon om de dialoog verder mee aan te gaan. De insteek van deze klaarblijkelijk pro-Spaanse zender is in ieder geval duidelijk). Ja, behalve de circa 850 gewonde burgers zijn er ook 30 politiemensen gewond geraakt. Op de achtergrond horen we commentatoren discussiëren over de enorm moeilijke en benarde situatie waarin de Guardia Civil en de Nationale Politie overal werd gebracht door toedoen van – zo is de onterechte suggestie – de menigte in de illegaliteit van het referendum. Een mevrouw beklaagt zich er tenslotte over dat het democratische Spanje nu zo sterk is overweldigd door de Catalaanse criminelen met hun illegale referendum.
En zo kunnen Spanjaarden kennelijk “spinnen”, met een grote zwier, dat zij het slachtoffer van gisteren zijn, en niet de Catalanen. Niet om het een of ander – zeg ik – Catalunya hoort niet bij Spanje. Visca Catalunya lliure!

Facebook stukje van 2 october 2017

In de besloten gezelligheid van een handjevol Facebook vrienden stel ik voor vanavond, als uitsmijter voor het slapen gaan, nog even wat te goochelen met getallen. (Dat is inderdaad “goochelen” en niet “Googlen” of “Goog(e)len”.)

Want wat is het toch onredelijk dat men er automatisch van uitgaat dat de mensen die (bij verkiezingen als dat referendum van gisteren in Catalunya) niet zijn gaan stemmen allemaal “tegen” zouden hebben gestemd, als ze toch zouden zijn gekomen. Dan hadden ze toch gewoon moeten komen stemmen? En er zijn ook gewoon nee-stemmers gekomen. Niet heel veel, maar dat is nu misschien juist zozeer van betekenis. En de thuisblijvers? Veel mensen in Catalunya durfden niet te stemmen – daar zaten wellicht ook mensen tussen die “ja” hadden gestemd. Maar door ervan uit te gaan dat het allemaal nee-stemmers waren, kun je van een 90% in “de analyse” gemakkelijk weer een 42% maken. Dat hoor je nu overal gebeuren. Vergeet ook niet, beste mensen, dat naar schatting zo’n 700.000 uitgebrachte stembiljetten (die mogelijk ook voor 90% “ja” hadden aangekruist gekregen) door de Guardias Civiles en de Nationale Politie in beslag zijn genomen. De opkomst voor dat referendum dat volgens Rajoy nooit is gehouden zal dan ook veel groter zijn geweest dan de 42.3% die we vandaag steeds lezen (bijvoorbeeld hier: https://fd.nl/…/geweld-bij-catalaans-referendum-schokt-euro…). De 700.000 verdwenen stemmen zouden echter zo’n 13% van het totaal aantal stemgerechtigden van 5,3 miljoen beslaan. Daarmee zou de opkomst uitkomen op 55%, waarvan dan 90% ja zou kunnen hebben gestemd. Tja, dan kom je inderdaad uit op 50-50. Maar, en dit is een belangrijke “maar”, alléén als je zeker weet dat alle thuisblijvers “nee” zouden hebben willen stemmen. Kunnen we daar niks mee. Ja, kijk dan naar wie wél is komen opdagen. O ja, dan is het resultaat 90%….

N.B. Ik ben notoir slecht met getallen, dus als er iets in dit verhaal niet klopt, laat het me dan gerust weten. Beleefd graag.

Naschift d.d. 23 october 2017: Vandaag (23 oct) trof ik online een stuk aan van Pieter Bauwens (hoofdredacteur van doorbraak.be), van 6 october (https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2017/10/06/hoe-politici-rekenen/), dat langs een vergelijkbare lijn loopt. “Politieke wiskunde is: je goochelt met cijfers tot je een resultaat, dat voor jouw politieke overtuiging slecht uitkomt, kan ombuigen tot een resultaat dat jouw politieke overtuiging ondersteunt.” Dat is een mooi trefwoord: “politieke wiskunde”.

Facebook stukje van 2 october 2017

Nog een paar beelden van het Spaanse politiegeweld van gisteren. Traangas deze keer en niet alleen de wapenstok. Voor onze premier Rutte: wanneer de Spanjaarden hun juridische gelijk halen, levert dat soms beste “heftige” beelden op, hè Mark?

 

Facebook stukje van  5 october 2017

Timmermans heeft natuurlijk groot gelijk door te wijzen op ieder’s noodzaak om altijd de macht van de wet – de rechtsstatelijkheid (the rule of law) – te respecteren in de democratische lidstaten van de EU; en hij heeft gelijk dat iedere afwijking daarvan, gedragen door een gepassioneerde wilsovertuiging, voor iedereen een precedent schept voor mogelijk misbruik tegen zichzelf in een later stadium. Aan zijn nadrukkelijke verklaring van dit punt, waarmee de Catalanisten bij volharding in het ongelijk zijn gesteld, voegt hij net zo overtuigd toe dat er altijd ruimte moet zijn voor dialoog. En hij stelt dat die ruimte er is in Spanje. Maar is dit nu een poging tot de beoefening van dwangmagie? Want de regering van Spanje wil de dialoog met de Catalanisten helemaal niet aangaan. De koning overigens evenmin. Dat willen ze nu niet en ze hebben het de afgelopen jaren ook herhaaldelijk geweigerd. In plaats daarvan geven ze liever een klap op het hele onderwerp. Klaarblijkelijk zelfs met de wapenstok. Dus, nominaal klopt het standpunt van Timmermans (e.a.) als een bus: maar hoe redelijk is die rechtsstatelijkheid (a) zónder de bereidwilligheid om in dialoog te gaan met dissidenten; en (b) mét de praktische bereidwilligheid om gehoorzaamheid af te dwingen met geweld (zonder daar ooit excuses voor aan te bieden)? Moet niet de “geest” van de rechtsstatelijkheid gereflecteerd worden in de houding van de gezagsdragers, de politieke leiding en het staatshoofd? Het nominale (d.w.z legalistische) verhaal is gemakkelijk te verdedigen. Maar de praktijk is nu dan toch in strijd met de principes waarop de EU is gebaseerd (zie mijn vorige bericht over de preambule en de algemene bepalingen van het verdrag van Lissabon). Had het Europees parlement niet tenminste kunnen eisen dat Rajoy en de zijnen excuses zou aanbieden, een compensatie voor getroffenen zou bieden en een bemiddelde dialoog zou accepteren? Is de onverzettelijkheid en het machtsmisbruik van de Spaanse regering, hoezeer die ook grondwettelijk in haar gelijk zou staan, te verenigen met “the rule of law” zoals de unie dat wil zien?

AUDIOVISUAL.EUROPARL.EUROPA.EU
Met een antwoord van Feliz Coll:
Fijn dat Timmermans wijst op de wet, en in dit geval op de grondwet. Maar is het niet zo dat de wet niet statisch is maar constant in beweging, al naar gelang de moraliteit, zeden en gewoonten van een volk? En dat die constant aan verandering onderhevig zijn? Bijvoorbeeld; naar mate in onze maatschappij het meer acceptabel is geworden dat mensen van gelijkelijk geslacht met elkaar langdurig samenleven, de mogelijkheid om een huwelijk aan te kunnen gaan meer gewenst werd en uiteindelijk in 2001 realiteit is geworden. Nu is dit een aanpassing in ons Burgerlijk Wetboek, maar zelfs een Grondwet kan gewijzigd worden. Immers, als dat niet mogelijk was geweest, dan zou de helft van de Nederlandse bevolking tot op de dag van vandaag niet mogen stemmen – iets wat de SGP natuurlijk zeer welgevallig zou zijn geweest. Bij de grondwetswijziging van 1917 werd het passief kiesrecht voor zowel vrouwen als mannen ingevoerd, welk(e) grondwet (en grondrecht) in 1919 werd uitgebreid naar het actief kiesrecht voor vrouwen. De eerste vrouw die in Nederland van het actieve stemrecht gebruik maakte was Elise Spauwen-Schrijnemakers, echtgenote van de burgemeester van de gemeente Gronsveld (Limburg). Zij bracht op zaterdag 15 mei 1920 bij de gemeenteraadsverkiezingen van Gronsveld als eerste vrouw in Nederland haar stem uit (aldus Wikipedia). Het algemeen kiesrecht voor vrouwen en mannen werd met de grondwetswijziging van 1922 in de Grondwet opgenomen. Is dit zonder slag of stoot gegaan? Nee, natuurlijk niet, vele suffragettes, in binnen- en buitenland, hebben decennia lang moeten strijden voor dit recht, letterlijk, velen zijn gearresteerd, sommige zelfs gesneuveld. Maar uiteindelijk heeft de vrouw haar recht verkregen. Zo ook geldt dit nu voor de Catalanen; zij strijden voor hun recht op onafhankelijkheid. Dat hun recht op zelfbeschikking in strijd is met de grondwet van Spanje maakt hun recht op zelfbeschikking – en dus onafhankelijkheid – niet automatisch illegaal. De wet is de wet, maar mag en kan nooit leiden tot onderdrukking van een heel volk. Visca Catalunya lliure.

 

Facebook stukje van  6 october 2017

Gelet op de Catalaanse Troebelen van het heden geef ik een paar citaten uit andere historische contexten die toch wel prikkelend toepasselijk lijken voor de huidige.

1977
“Anders dan in Baskenland heeft het streven naar autonomie in Catalonië nooit radicale vormen aangenomen. Zoals de veteraan-journalist Carlos Sentis ons zegt: ‘De Catalanen willen alles via pact en dialoog oplossen'” (Eppo Jansen in NRC Handelsblad 13 April 1977).

1960
“Dit hebben Basken en Katalanen […] met de Spanjaard gemeen dat zij trots zijn op hun verworvenheden en bijna onbegrijpelijk trouw aan hun ‘patria chica’, dat is hun landstreek. Elke poging van Madrid om hen het landseigene te ontnemen, om hen te beperken in hun tradities en het gebruik van hun eigen taal, stuit op een grimmig verzet. Madrid is op dat punt meerdere malen ronduit beledigend. Niet alleen dat alle regeringsautoriteiten in beide landstreken afkomstig zijn uit Castilië, Andalusië of andere streken, niet alleen dat hier de censuur nog het strengst is en de politiemacht het grootst, kwetst de bevolking, maar vooral de stelselmatige onderdrukking van de eigen taal. [let op: dit citaat stamt uit de tijd van Franco.] Die onderdrukking wordt des te sterker gevoeld, omdat Madrid op dit punt slechts dirigeert en nooit overlegt en omdat enkele gezagsdragers bij de controle een fanatisme aan de dag leggen dat ronduit belachelijk is. Dit heeft een averechtse uitwerking en draagt slechts bij tot de hernieuwde groei van het regionalisme.” (De Tijd / Maasbode, 9 april 1960, p. 17)

2017
Als het zo lijkt dat de geschiedenis zich hier herhaalt (de Catalanen willen steeds in overleg gaan en Madrid dicteert gewoon unilateraal door), dan is dat het gevolg van het gebrek aan structurele verandering van het feit dat de Catalanen al die tijd een door Castilië onderworpen of, indien dat fijner klinkt, ondergeschikt volk zijn gebleven. Deze onderschikking is structureel ingebeiteld geraakt in de grondwet van 1978 – die kennelijk het streven naar afscheiding alleen al maakt tot een misdaad (met verwijzing naar de huidige aanklacht tegen de held van augustus, Trapero) – waar democratisch toe is besloten door een verkiezing en een referendum. Maar in dat electoraat, dat werd samengesteld vanuit de premisse dat Spanje een eenheid moest zijn, waren de Catalanen bij voorbaat al een minderheid; zij hadden nooit hun onderschikking weg kunnen stemmen. Had je het de Catalanen zelf gevraagd, dan hadden ze een keuze gehad. Anders gezegd: hadden ze zelf als groep een electoraat kunnen vormen, wat past bij het zelfbeschikkingsrecht der volkeren, dan was hun jawoord voor afscheiding luid en duidelijk geweest: in 1931 heeft 99% gestemd voor het statuut van Nuria en in 2017 heeft 90% gestemd voor onafhankelijkheid (de eerste uitslag heeft een verwaterd gevolg gehad en is gesneuveld in de burgeroorlog en de tweede uitslag wordt door iedereen ten onrechte gedeconstrueerd tot zo’n 50% waartegen ik eerder al bezwaar heb gemaakt). Bovendien werd die grondwet gemaakt onder druk: er was het electoraat geen andere optie geboden om aan het voortleven van dictatuur van de Franco-periode te ontkomen anders dan te kiezen voor een “package-deal” dat, vanwege de onvoorwaardelijke amnestie en opgelegde amnesie, in zekere zin op hetzelfde neerkwam.

Facebook stukje 9 october 2017

Zoals Feliz het zojuist schreef: “Schandalig: de tweede man op communicatie van de PP waarschuwt Puigdemont dat – als hij de onafhankelijkheid van Catalunya uitroept – hij net zo zal eindigen als die andere president van Catalunya, die 83 jaar geleden de onafhankelijkheid uitriep: gevangengenomen en gefusilleerd (door het franco regime).”

Voor degenen die denken dat deze onvervalste fascistische doodsbedreiging uit het verband zou kunnen zijn gerukt: vergeet het maar. Het staat gewoon in alle kranten. Bijvoorbeeld in La Vanguardia (http://www.lavanguardia.com/…/pp-puigdemont-acabar-lluis-co…) en in El Pais (https://politica.elpais.com/…/actual…/1507561131_566766.html) De man meent het echt. Hij is WOORDVOERDER van de PP, de regeringspartij van de Spaanse Nationale Staat. Het zal een voorteken zijn van aanstaand geweld, morgen, bij of in het parlement van Catalunya. Zullen we weer een Guardia Civil met getrokken pistool temidden van geschrokken parlementariërs te zien krijgen? De PP begint zich nu écht openlijk te manifesteren als de erfgenaam van het Francoïsme!

Dit is in Europa! En het NOS 8 uur Journaal van vanavond, bijvoorbeeld? “Gaat u maar rustig slapen…”

El PP ha advertit el president de la Generalitat de Catalunya, Carles Puigdemont, que “no declari la independència, perquè potser qui la declari…
CATALUNYALLIURE.CAT